Wydawnictwo Publicus Sp. z o.o.
04-260 Warszawa, ul. Jedwabnicka 1
tel/fax: +48 22 610 10 99 w. 26
Bank Zachodni WBK SA XVII Oddział Warszawa 
08 1090 1753 0000 0001 1981 0954

Ostrzeżenie

JUser::_load: Nie można załadować danych użytkownika o ID: 53.

środa, 26 luty 2014 19:43

W TYM ROKU SEJNY NIE MOGĄ LICZYĆ NA INWESTYCJE…

Napisane przez 

Rozmowa z Janem Stanisławem Kapem – burmistrzem Sejn, w województwie podlaskim

ANNA CEBULA: Jak mógłby pan opisać Sejny i Sejneńszczyznę? Jakie miasto oferuje atrakcje?

Powiat sejneński to przede wszystkim obszar o dużych walorach krajobrazowych, gdzie występuje ponad sto jezior. Trzy z nich występują w samych Sejnach – chociaż w mieście nie są to duże akweny – raczej mają charakter oczek wodnych. Poza tym, region znany jest z pięknych, gęstych lasów, które przyciągają grzybiarzy. Ziemia sejneńska leży w otulinie Narodowego Parku Wigierskiego i na północnym skraju Puszczy Augustowskiej, której granice wyznacza Czarna Hańcza, przepływająca przez południową część powiatu. Osoby, które wolny czas spędzają aktywnie, mogą korzystać z licznych tras rowerowych. Z kolei Czarna Hańcza i przepływająca przez Sejny Marycha to znane szlaki kajakowe.

Z czym miasto mogą kojarzyć mieszkańcy Polski?

Miasto znane jest przede wszystkim jako transgraniczna miejscowość położona dwanaście kilometrów od przejścia granicznego z Litwą i dwadzieścia kilometrów od Białorusi.

Co wynika z takiego położenia na pograniczu?

Co czwarta osoba, a może nawet co trzecia, odwiedzająca Sejny, przyjeżdża zza wschodniej granicy. Dzięki temu całkiem nieźle prosperuje lokalny handel. Swego czasu hitem medialnym były relacje pokazujące puste supermarkety w Sejnach. Towar, już od szóstej rano, wykupywali Litwini, bo Litwa stała się bardzo drogim państwem. Teraz już takiego tłoku w sklepach nie ma, ale sąsiedzi wciąż chętnie nas odwiedzają, ku naszemu zadowoleniu. Od jakiegoś czasu przyjeżdżają do nas również Białorusini. To nowy kierunek.

W Sejnach mieszka największa grupa Litwinów w Polsce…

Litwini mieszkają tu od pokoleń. Obecnie stanowią około ośmiu procent społeczności. Myślę, że tutaj stosunki między dwoma narodowościami, polską i litewską, układają się zdecydowanie lepiej niż na Litwie i nie ma raczej z tym większych problemów. Pewien ferment powodują jedynie działacze litewscy, którzy na antypolonizmie próbują zbudować swój kapitał polityczny. Natomiast jeśli chodzi o społeczność, nie dostrzegam antagonizmów. Podczas świąt narodowych odwiedzamy się wzajemnie. Na każdą uroczystość organizowaną przez Miejski Ośrodek Kultury zapraszani są artyści z Domu Litewskiego.

W mieście działają dwie szkoły – podstawowa i gimnazjum, oraz przedszkole z nauczaniem w języku litewskim. Taka wymiana istnieje również między placówkami oświatowymi, które zapraszają się na świętowanie różnych wydarzeń. Muszę w tym miejscu podkreślić, że poprzedni konsul w Sejnach, Ludvikas Milašius, utrzymywał wzorcowe stosunki z polskimi władzami i mieszkańcami miasta oraz powiatu. Uczestniczył we wszystkich wydarzeniach mniejszej i większej rangi, a poza tym był miłośnikiem odbywającego się w Sejnach Festiwalu Organowego Młodych.

Czy te atuty miasta i okolic, które pan wymienił, służą mieszkańcom jako źródło dochodu?

Ze względu na walory przyrodnicze regionu ogromne nadzieje mieszkańcy wiążą z rozwojem turystyki i agroturystyki. Przez Sejny odbywa się przejazd do Wilna i Grodna, z kolei do Sejn ściągają pielgrzymi odwiedzający sanktuarium Matki Boskiej Sejneńskiej. Trochę miejsc pracy daje handel, małe firmy budowlane i zakłady związane z obróbką drewna, a także rolnictwo oraz usługi. Mimo sporych perspektyw w turystyce, wciąż największym problemem jest bezrobocie.

Według danych z końca 2013 r. w Powiatowym Urzędzie Pracy było zarejestrowanych 1890 osób z całego powiatu, w samych Sejnach zaś  579 bezrobotnych. Stopa bezrobocia wynosi 20,9 proc. i jest jedną z najwyższych w Polsce.

Dodam jeszcze, że drugim istotnym problemem jest zastój w budownictwie komunalnym. Rząd ciągle nie wypracował programu wspierającego takie budownictwo. W miastach poniżej 100 tys. mieszkańców nie buduje się budynków socjalnych. W ubiegłym roku, podczas spotkania samorządowców z panią rzecznik praw obywatelskich w Podlaskim Urzędzie Wojewódzkim, wskazywałem, że to dwa największe problemy. Jednak panią rzecznik bardziej interesowały przypadki podpalenia drzwi w domach należących do Hindusa oraz Ormianina w Łomży i Białymstoku. Nie marginalizuję tego problemu, ale moim zdaniem takie akty wandalizmu są sprawą do załatwienia przez policję. Do tego, żeby zapoznać się z sytuacją, nie jest potrzebne spotkanie z samorządowcami, wystarczy ściągnąć protokół z policji. Natomiast pani rzecznik bardziej powinna przejmować się faktem, że w Polsce dwa miliony osób nie ma pracy.

Czy w związku z trudną sytuacją na lokalnym rynku pracy ratusz znalazł strategię, by zwiększyć ilość miejsc zatrudnienia?

Generalnie jest ciężko. Niestety, oprócz zatrudnienia w porozumieniu z Powiatowym Urzędem Pracy, w ramach staży i prac publicznych, nie mamy innych ofert. W tej chwili po raz kolejny podjęliśmy rozmowy z Suwalską Specjalną Strefą Ekonomiczną o utworzeniu podstrefy, jednak na skuteczność tych działań raczej nie ma co liczyć. Miasto dysponuje gruntami, co bywa problemem dla innych ośrodków, natomiast mimo to nie ściągają do nas inwestorzy. Gościem ostatniej sesji rady miasta był prezes SSSE, który jest zdania, że można rozpocząć tworzenie podstrefy suwalskiej.

Sposobem na przyciągnięcie przedsiębiorców może być ewentualne zwolnienie ich z podatku od nieruchomości, ale biorąc pod uwagę, że znajdujemy się zaledwie trzydzieści kilometrów od Suwalskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej, w której firmy taki przywilej mają już od dwudziestu lat, raczej nie podołamy konkurencji. Do czasu, gdy funkcjonowało jedno przejście graniczne z Litwą, w Ogrodnikach, wówczas pojawiało się sporo inwestorów. Z chwilą otwarcia ogromnego przejścia w Budzisku ruch transgraniczny przebiega przez Augustów i Suwałki do Budziska z pominięciem Sejn. Przejście w Ogrodnikach straciło swoje znaczenie. Do jego marginalizacji przyczynił się również zakaz ruchu tirów i samochodów ciężarowych. W następstwie również zupełnie wycofali się inwestorzy.

Jakie ważne wydarzenia z 2013 r. zapiszą się w pamięci sejnian?

Myślę, że obchody 450-lecia istnienia miasta Sejny. Warto w tym miejscu podkreślić, że chodziło o upamiętnienie istnienia, a nie roku założenia miasta, ponieważ nie ma dokumentu potwierdzającego rok tego wydarzenia. W województwie trockim, na terenie Wielkiego Księstwa Litewskiego, nie obowiązywało prawo magdeburskie, na podstawie którego zakładano miasta.

Jakie działania zaplanował pan na ten rok?

To będzie rok, w którym mieszkańcy Sejn nie mogą liczyć na inwestycje. Kłopoty miasta rozpoczęły się w 2012 r., po ostatecznie przegranej w sądzie rozprawie z wykonawcą oczyszczalni ścieków. Jej budowa trwała w latach 1996-98. Po dwunastu latach batalii sądowej z nierzetelnym wykonawcą miasto musiało zapłacić syndykowi kwotę ponad 4 mln zł wraz z odsetkami. Jednak zdania na temat wykonawcy nie zmieniliśmy, mimo niekorzystnego wyroku. Do dzisiaj wykonawca nie dostarczył części wyposażenia, m.in., laboratorium i agregatów prądotwórczych. Miasto musiało za to zapłacić zgodnie z wyrokiem sądów, Apelacyjnego i Najwyższego. Oczyszczalnia, od momentu uruchomienia, miała już bardzo dużo awarii. Według opinii pięciu biegłych oczyszczalnia jest bublem, natomiast sąd oparł się na ostatniej opinii, która nie potwierdzała wcześniejszych ekspertyz i – na jej podstawie – wyrok był niekorzystny dla miasta.

Ta budowa realizowana była w latach 1996-98 i od razu zakwestionowaliśmy wartość zakresu robót. W kosztorysie, m.in. ujęto kopanie ręczne, które jest czterokrotnie droższe niż koparkami, a wiadomo, że dół o czterometrowej głębokości wykopano koparkami. W komorach biologicznego oczyszczania ścieków doliczyliśmy się po sześciu miesiącach od uruchomienia obiektu piętnastu przeciekających rys. Uważam to za skandaliczną sytuację, ale sąd stanął po stronie wykonawcy.

Tym sposobem zostały przekroczone wszystkie ustawowe wskaźniki wysokości długu. Powstał program naprawczy budżetu, jednak konieczne było zaciągnięcie pożyczki z budżetu państwa, a to z kolei spowodowało, że zarówno w ubiegłym roku, jak i bieżącym, miasto musiało zrezygnować z inwestycji. Przygotowujemy natomiast dokumentację na wykonanie kanalizacji ulicy Konopnickiej i przyległych ulic. Miasto jest skanalizowane w 93 procentach, natomiast w całości zwodociągowane. Podsumowując, w tym roku zostanie sporządzona dokumentacja inwestycji, które będą realizowane już w przyszłej kadencji.

Czy w związku z trudną sytuacją finansową miasta znajdą się w budżecie środki na organizację wydarzeń kulturalnych?

W mieście odbędą się dwa sztandarowe festiwale: Międzynarodowy Festiwal Teatrów Dzieci i Młodzieży „Baltic-Satelid”, na którym występują zespoły z Łotwy, Litwy i Ukrainy, oraz Międzynarodowy Festiwal Organowy Młodych. W tym drugim od początku, od kiedy organizowane jest to wydarzenie – czyli od dwudziestu dwóch lat – biorą udział prof. Józef Serafin, dyrektor artystyczny festiwalu, i prof. Julian Gembalski, dyrektor organizowanych w trakcie festiwalu warsztatów. To dwie najwybitniejsze postacie, jeśli chodzi o muzykę organową w Europie. Na ten festiwal przyjeżdżają, m.in., muzycy z Niemiec, Włoch, Grecji, Austrii, a nawet pojawiła się na nim Chinka. Licznie biorą udział w festiwalu studenci akademii muzycznych z Warszawy i Krakowa. Warto też dodać, że jest to wydarzenie, które trwa osiem dni – z czego na trzy dni przenosi się do litewskiego miasta Onikszta. Litwini, a także Białorusini i Ukraińcy, to również spora grupa uczestników festiwalu.

Na te wydarzenia znajdą się środki, chociaż skromniejsze niż w ubiegłych latach. Ale kultura musi być obecna w mieście. W lipcu odbędą się również Dni Sejn.

Czy Sejnom udało się skorzystać ze środków unijnych rozdysponowanych w latach 2007-13?

Z dotacji w mieście wybudowano czternaście ulic, przebudowano szkołę i położono termomodernizację, wybudowano plażę miejską, powstał punkt informacji turystycznej, wypożyczalnia rowerów. Udało się dokończyć wodociągowanie miasta. Po prawej stronie rzeki Marychy, w dzielnicy domków jednorodzinnych, dokończyliśmy kanalizowanie. Tak jak mówiłem, miasto jest już skanalizowane w 93 procentach.

Przed Polską kolejna perspektywa finansowa UE na lata 2014-20. To ostatnie rozdanie. Czy Sejny już się do niego przygotowują?

Na razie temat jest zamrożony. W nowej perspektywie będziemy próbowali pozyskać środki na skanalizowanie ulic, o których mówiłem wcześniej. Tego typu prace wiążą się także z asfaltowaniem ulic i położeniem chodników. Poza tym mamy nadzieję, że ze środków zewnętrznych uda się nam wybudować drugą plażę miejską, wraz z całą infrastrukturą i parkingiem caravaningowym, skoro jest sporo turystów coraz chętniej jeżdżących na wakacje samochodami z przyczepami. Remontu wymaga Miejski Ośrodek Kultury, na który również chcielibyśmy pozyskać środki spoza budżetu. Podobnie na budowę parku sportowo-rekreacyjnego.

Nie sposób ominąć tematu nadchodzących wyborów. Będzie się pan ubiegał o reelekcję?

Poza tym, że tak, nic nie mogę więcej powiedzieć…

 

JAN STANISŁAW KAP urodził się w Sejnach, w 1960 r. Funkcję burmistrza miasta pełni czwartą kadencję, od 1998 roku.

Ukończył Wydział Mechaniczny na Politechnice Białostockiej i dwa kierunki podyplomowe – jeden dotyczący pozyskiwania środków europejskich dla samorządów jeszcze przed akcesją do UE, na Akademii Polonijnej w Częstochowie, i prawo na wydziale administracji samorządowej Uniwersytetu Białostockiego.

 

SEJNY zajmują 4,5 km kw. powierzchni i liczą 5,8 tys. mieszkańców. W ubiegłym roku miasto uczciło 450-lecie istnienia miasta. Tradycja odnosząca się do 1563 roku wywodzi się z faktu, że w 1522 r. król Zygmunt Stary przekazał ziemię sejneńską Iwanowi Michajłowiczowi Wiśniowieckiemu. W 1564 r. na sejmie w Bielsku Andrzej Wiśniowiecki otrzymał od Zygmunta Augusta potwierdzenie nadania dzisiejszej Sejneńszczyzny rodzinie Wiśniowieckich. Stąd poprzednicy ustalili, że skoro w 1564 r. istniał ośrodek ze wszystkimi funkcjami miasta, to… był on również rok wcześniej. I tak przyjęło się, że co pięćdziesiąt lat obchodzone jest w Sejnach tradycyjne święto istnienia miasta.

W Muzeum Ziemi Sejneńskiej zachował się dokument z 1522 r., natomiast nie ma aktu potwierdzającego założenie miasta i kolejnych dokumentów, aż do 1602 r. Wówczas do Sejn zostali sprowadzeni dominikanie z Wilna.

Historia ich pojawienia się na tym terenie obrosła legendą. Kiedy miastem rządzili Wiśniowieccy, przez trzy pokolenia tego rodu miasto cieszyło się statusem miasta książęcego. W 1593 r. wnuczka M. I. Wiśniowieckiego, Anna Sapiehowa, sprzedała te ziemie Jerzemu Grodzieńskiemu. Ten jednak był bezdzietny i, zgodnie z legendą, przyśniło mu się, że zbawienie osiągnie wyłącznie za pośrednikiem zakonników w białych płaszczach. Gdy w 1602 r. wyruszył do Wilna, spotkał tam dominikanów – i już rok później spisano w Grodnie akt nadania. Oryginalny dokument nadal znajduje się w Sejnach. Aż do 1804 r., kiedy to doszło do kasaty zakonu przez władze zaboru pruskiego, Sejny były więc miastem dominikańskim. Ostatni dominikanie przenieśli się do Różnegostoku w 1804 r.

Od 1818 r. do 1925 r. Sejny były stolicą diecezji sejneńskiej, urzędowało tu dziewięciu biskupów ordynariuszy.

W dniach 23-28 sierpnia 1919 r. trwało powstanie sejneńskie. Jest to drugie zwycięskie powstanie w polskiej historii, obok wielkopolskiego. To mało znane wydarzenie i w tym roku w Sejnach będzie obchodzona jego 95. rocznica, właśnie 23 sierpnia. Dzięki zwycięstwu powstania ziemie augustowska, suwalska i sejneńska wróciły do macierzy. Wówczas została ustalona ostatecznie północno-wschodnia granica Rzeczpospolitej Polskiej.

W Sejnach znajdują się godne uwagi zabytkowe obiekty: XVII-wieczna bazylika, zespół klasztorny, Biała Synagoga (1860−70), ratusz (1846), pałac biskupi, ciekawe muzea − Ziemi Sejneńskiej i Diecezjalne, poza tym centra kultury: Dom Litewski, Miejski Ośrodek Kultury i Ośrodek „Pogranicze − Sztuk, Kultur i Narodów”, przygotowujące bogatą ofertę z udziałem nie tylko lokalnych artystów, ale również zagranicznych gości.

Lock full review www.8betting.co.uk 888 Bookmaker

PARTNERZY